Home Artykuły DODATKI PASZOWE POPRAWIAJĄCE ODPORNOŚĆ BYDŁA
DODATKI PASZOWE POPRAWIAJĄCE ODPORNOŚĆ BYDŁA

DODATKI PASZOWE POPRAWIAJĄCE ODPORNOŚĆ BYDŁA

0
0

Dodatki paszowe są to preparaty, które są dodawane do mieszanek pełnoporcjowych w celu poprawy ich użyteczności pokarmowej, tj. smaku, zapachu, walorów dietetycznych, konsystencji, oraz wydłużenia okresu trwałości.

Wspólną cechą wszystkich dodatków paszowych jest ich niewielki udział w dawce pokarmowej. Aby skutecznie wyeliminować nierównomierne rozprowadzenie substancji aktywnej w mieszance paszowej oraz niewłaściwe dozowanie, stosowanie ich zarówno w trakcie produkcji mieszanek, jak i bezpośrednie skarmianie na fermach musi być objęte stałą kontrolą. W sektorze bydlęcym dodatki paszowe mają m.in. za zadanie zwiększenie produkcji mleka, stymulowanie pobrania odpowiedniej ilości suchej masy. Oddziałują również korzystnie na mikroflorę żwacza, co powoduje zoptymalizowaną syntezę mikrobiologiczną białka i lotnych kwasów tłuszczowych oraz zwiększony rozkład włókna. Do najczęściej stosowanych dodatków paszowych w żywieniu zwierząt hodowlanych należy zaliczyć: probiotyki, prebiotyki, zioła, konserwanty i detoksykanty, enzymy paszowe, przeciwutleniacze, chelaty niektórych biopierwiastków.

ZIOŁA W DIECIE A BUDOWANIE ODPORNOŚCI

Jednym z efektów stosowania dodatków paszowych jest zwiększenie odporności bydła. Jest to ważna zależność zważywszy na wpływ odporności na zdrowotność, a tym samym produkcyjność zwierząt. Odporność to niezwykle złożone zagadnienie. Można ją podzielić na swoistą i nieswoistą, która pomaga wzmacniać organizm przed patogenami w ogóle. Tymczasem odporność swoista pomaga tworzyć przeciwciała dla konkretnych chorób. Obie są tak samo ważne. W przypadku bydła odporność organizmu zależy w głównej mierze od prawidłowo funkcjonującego układu pokarmowego. Doskonałym sposobem na wsparcie układu immunologicznego bydła jest zastosowanie fitobiotyków w diecie, które obecnie rozpowszechnione są głównie jako składniki dawek pokarmowych dla drobiu oraz świń. Jak pokazują przeprowadzone do tej pory badania oraz praktyka, tego rodzaju substancje mogą być także z powodzeniem stosowane w żywieniu bydła. Warto zatem wyjaśnić, czym są związki fitobiotyczne.

Otóż są to składniki wyciągów z ziół, przypraw oraz innych roślin. Zalicza się do nich: glikozydy, flawonoidy, alkaloidy, śluzy, antocyjany, karotenoidy, polifenole, garbniki, kwasy organiczne, saponiny, pektyny, fitosterole, olejki eteryczne, żywice, terpeny. Wymienione substancje wykazują działanie bioaktywne, przekładające się na poprawę kondycji zdrowotnej zwierząt oraz produkcyjności. Mogą one stanowić stały składnik dawki pokarmowej, ponieważ ich stosowanie nie łączy się z karencją, tak ja ma to miejsce w przypadku antybiotyków. Dodatki paszowe pochodzące z roślin leczniczych są przydatne przede wszystkim w przypadku budowania odporności u cieląt. Jest to bardzo ważne biorąc pod uwagę, że odporność u nowonarodzonych osesków opiera się na podanej im siarze, która chroni zwierzę, dopóki nie rozwinie ono u siebie odporności czynnej. Pomiędzy 3. a 6. tygodniem życia cieląt odporność bierna z siary stopniowo maleje, a odporność czynna jest niezwykle słaba. W tym momencie wspomagająco można zastosować dodatek roślin leczniczych, które działają stymulująco na osporność:

  • Aloes drzewiasty – pobudza granulocyty, podawany pozajelitowo wzmacnia odporność;
  • Czosnek – przeciwbakteryjny i przeciwwirusowy;
  • Jeżówka purpurowa – pobudza aktywność makrofagów;
  • Kozieradka pospolita – pobudza wzrost tkanek, podnosi poziom leukocytów;
  • Pokrzywa zwyczajna – wzrost białka całkowitego, wzrost immunoglobulin;
  • Babka lancetowata – pobudza wytwarzanie interferonu;
  • Żywokost lekarski – zwiększa liczbę granulocytów obojętnochłonnych.
  • Żeń-szeń – zwiększa zdolność wiązania tlenu przez hemoglobinę.

Do tej pory wielokrotnie potwierdzono wpływ dodatków ziołowych na odporność bydła. Stwierdzono m.in., że po podaniu 3-miesięcznycznym cielętom wywaru sporządzonego z melisy lekarskiej, nagietka lekarskiego oraz bzu czarnego nastąpiło zwiększenie miana przeciwciał oraz wzrost liczby granulocytów fagocytujących, co świadczy o korzystnym wpływie na układ odpornościowy. Ponadto zaobserwowano, że wodny wyciąg z liści Ocimum sanctum (bazylii świętej) i łodygi Tinospora cordifolia wpływa korzystnie na układ immunologiczny bydła, co ma swoje odbicie w zwiększeniu liczby limfocytów, spadku granulocytów oraz zwiększeniu aktywności fagocytów.

PROBIOTKI

Probiotyki to żywe lub martwe bakterie i ich enzymy, oddziałujące pozytywnie na utrzymanie równowagi mikrobiologicznej w organizmie. Konkurują one o miejsce na nabłonku oraz składniki pokarmowe. Probiotyki trawiąc węglowodany wytwarzają znaczną ilość kwasów (m.in. masłowy), dzięki którym pH jelita grubego zmienia się na niekorzystne do bytowania innych bakterii. Ponadto probiotyki są naturalnym sposobem podniesienia wartości biologicznej kiszonek. Stosowanie probiotyków do produkcji kiszonek umożliwia ograniczenie w nich rozwoju niekorzystnych bakterii oraz grzybów oraz zmniejszenie odkładania się toksyn. Korzystny wpływ probiotyków na odporność stwierdza się głównie w przypadku cieląt. Na podstawie przeprowadzonych do tej pory badań można wnioskować, że podawanie krowom probiotyków w okresie okołoporodowym stymuluje układ immunologicznych urodzonych cieląt i może pozwolić na uniknięcie epizodów chorobowych w pierwszych tygodniach życia. Preparaty probiotyczne dostępne są w formie proszku i płynów. Stosuje się je od 1–2 dnia życia, jako dodatek do siary podawanej z wiaderka bądź w kolejnych tygodniach jako dodatek do paszy.

Autor: Dr inż. Anna Wilkanowska

Facebook Comments