Home Artykuły ZNACZENIE PROBIOTYKÓW W PRODUKCJI DROBIU
ZNACZENIE PROBIOTYKÓW W PRODUKCJI DROBIU

ZNACZENIE PROBIOTYKÓW W PRODUKCJI DROBIU

0
0

Pierwszoplanowym celem hodowli zwierząt gospodarskich jest wyprodukowanie bezpiecznej żywności, jednocześnie nie zapominając o dobrostanie zwierząt i poszanowaniu środowiska naturalnego.

Dlatego istotną dziedziną badań weterynaryjnych jest polepszenie jakości mikrobiologicznej, technologicznej, sensorycznej żywności. Dążenia te stają się szczególnie ważne biorąc pod uwagę, że niektóre patogeny przekazywane w łańcuchu pokarmowym (np. Campylobacter i Salmonella) mogą stanowić źródło rozlicznych chorób u ludzi. Obowiązujący od 1 stycznia 2006 roku w krajach Unii Europejskiej całkowity zakaz stosowania antybiotyków paszowych jako stymulatorów wzrostu w żywieniu zwierząt gospodarskich postawił przed żywieniowcami oraz naukowcami potrzebę znalezienia alternatywnych dodatków paszowych, obojętnych dla organizmów zwierząt, zapobiegających kolonizacji przewodu pokarmowego przez bakterie chorobotwórcze. Do obecnie poznanych alternatyw antybiotykowych stymulatorów wzrostu należą:

  • probiotyki,
  • prebiotyki,
  • synbiotyki,
  • zakwaszacze (kwasy organiczne i nieorganiczne, sole tych kwasów),
  • susze zielarskie i wyciągi roślinne,
  • substancje roślinne wyodrębnione z roślin, frakcje ekstraktów (alkaloidy, saponiny, terpeny, glikozydy), fitoskładniki półsyntetyczne (alkaloidy i glikozydy ufosforylowane, pochodne triterpenów), substancje syntetyczne identyczne z naturalnymi (np. tymol, karwakrol, aldehyd cynamonowy, kapsaicyna, eugenol),
  • enzymy, proenzymy, analogi emulgatorów żółciowych,
  • związki mineralne, chelaty niektórych biopierwiastków.

Probiotyki (gr. pro bios – dla życia), będące tematem prezentowanego artykułu, to znane od dawna, żywe kultury drobnoustrojów, które wywierają korzystne skutki zdrowotne. Są one grupą naturalnych dodatków paszowych, które nie są klasyfikowane jako leki, nie podlegają zatem regulacjom pozostałości w produktach. W skład probiotyków mogą wchodzić:

  • pojedyncze szczepy bakterii kwasu mlekowego z rodzaju Lactobacillus, np. acidophilus, L. amylovorus, L. brevis, L. casei, L. crispatus, oraz gram-dodatnie ziarniaki z rodzaju Streptococcus (np. S. infantarius), z rodzaju Enterococcus (np. E. faecium), z rodzaju Pediococcus (np. P. acidilactici), z rodzaju Lactococcus (np. L. lactis subsp. cremoris), z rodzaju Leuconostoc (np. L. citreum),
  • szczepy drożdży (Saccharomyces),
  • kultury pleśni (Aspergillus),
  • bakterie kwasu mlekowego łącznie z wyselekcjonowanymi szczepami drożdżowymi.

Probiotyki, określane mianem „promotory życia”, znalazły szerokie zastosowanie w żywieniu prosiąt, cieląt oraz kurcząt rzeźnych i indyków. Podawane drobiu prowadzą do poprawy stanu zdrowia zwierzęcia. Niemniej jednak warto zapamiętać, że efektywność pozytywnego oddziaływania probiotycznych szczepów bakterii fermentacji mlekowej na organizm zwierząt jest uwarunkowana wieloma czynnikami, dlatego istotna jest właściwa selekcja i dobór szczepów oraz systematyczne dostarczanie organizmowi dużej liczby żywych komórek.

Wykazano, iż preparaty probiotyczne posiadają zdolność szybkiego namnażania się w przewodzie pokarmowym i tworzenia naturalnej bariery dla bakterii szkodliwych. Skutki działania preparatów probiotycznych porównywalne są do efektów uzyskanych w wyniku podawania antybiotyków paszowych, bowiem jedne i drugie redukują liczbę bakterii patogennych, jednak sposób ich działania jest różny. Probiotyki jako naturalne stymulatory wzrostu nie powodują żadnych skutków ubocznych oraz nie przyczyniają się do odkładania szkodliwych substancji ubocznych, stąd nie mają okresu karencji i nie ma niebezpieczeństwa ich przedawkowania.

Warto również wspomnieć, że poza regulacją równowagi mikrobiologicznej przewodu pokarmowego bakterie probiotyczne determinują przyswajanie paszy. Zmniejszają one zużycie paszy na wyprodukowanie masy ciała zwierząt. Dzieje się tak dzięki wytwarzaniu przez nie własnych enzymów wspierających działanie trawienne enzymów gospodarza. Działanie probiotyków na organizm ptaków polega również na zakwaszaniu treści jelitowej. Ponadto jednym z produktów powstałych w wyniku metabolizmu bakterii są witaminy z grupy B – istotne, biorąc pod uwagę przemiany składników pokarmowych w organizmie zwierzęcia oraz jego zdrowia. Stwierdzono także, że dodatek probiotyków może wpłynąć na poprawę parametrów poubojowych kurcząt brojlerów, natomiast w przypadku niosek może zmniejszyć stężenie cholesterolu w żółtkach jaj.

Probiotykom przypisuje się działanie zwiększające odporność zwierząt na choroby oraz stres. Preparaty tego rodzaju powodują wzrost poziomu interferonu i immunoglobulin w surowicy krwi, wpływają na zwiększenie aktywności fagocytarnej limfocytów. Ponadto do podstawowych kierunków działania mikroorganizmów probiotycznych zaliczyć można redukcję poziomu toksycznych amin i amoniaku produkowanych przez bakterie patogenne w przewodzie pokarmowym.

Autor:  Dr inż. Anna Wilkanowska

Facebook Comments