Home Artykuły Mikrobiom układu pokarmowego przeżuwaczy
Mikrobiom układu pokarmowego przeżuwaczy

Mikrobiom układu pokarmowego przeżuwaczy

0
0

Pojęcie  mikrobiom powstało na przełomie XX i XXI wieku i oznacza wszelkie drobnoustroje, w tym bakterie i grzyby, zasiedlające organizmy żywe. Mikrobiom zlokalizowany jest w określonych miejscach w organizmie, np. na skórze, w układzie rozrodczym, oddechowym czy też pokarmowym. Z hodowlanego punktu widzenia, jednym z najważniejszych jest mikrobom układu pokarmowego. Najbardziej zaskakującym i różnorodnym mikrobiomem układu pokarmowego w królestwie zwierząt charakteryzują się przeżuwacze, u których zmienność mikroorganizmów jelitowych występuje w obrębie gatunków a nawet ras.

Na skład mikrobiomu układu pokarmowego ma wpływ wiele czynników, takich jak dieta, środowisko zewnętrzne w jakim przebywają zwierzęta, stan zdrowia czy nawet płeć osobnika. Najważniejszą rolą mikroorganizmów zasiedlających układ pokarmowy jest rozkład cząstek roślinnych oraz ich przetwarzanie na energię i substancje odżywcze niezbędne dla zwierzęcia, co wpływa z kolei na parametry takie jak stan zdrowia, rozwój oraz jakość produktów pozyskiwanych od zwierząt, np. mleka czy mięsa. Środowisko układu pokarmowego jest stale pobudzane przez bodźce wewnętrzne (mikroorganizmy występujące w nim) i zewnętrzne (dostające się ze środowiska), przez co mikrobiom układu pokarmowego pełni nie tylko kluczową rolę w rozkładzie substancji pokarmowych, ale i jest swoistego rodzaju układem immunologicznym.

Układ pokarmowy zwierząt przeżuwających zasiedlany jest głównie przez różnorodne bakterie, jednymi z głównych przedstawicielami są gromady Firmicutes i Bacteroidetes. W  znacznie mniejszych ilościach występują również Proteobacteria oraz Fibrobacteres. Z gromady Firmicutes możemy wyodrębnić powszechnie znane bakterie kwasu mlekowego z rodziny Lactobacillaceae – występujące również w mleku i jego przetworach. U dorosłych i młodych przeżuwaczy bakterie kwasu mlekowego odpowiadają za rozkład białek, takich jak albuminy, kazeiny czy globuliny. Ponadto chronią one układ pokarmowy przed infekcjami ze strony patogenów i drobnoustrojów chorobotwórczych oraz poprawiają funkcjonowanie jelit, związane z usuwaniem podstawowych produktów ubocznych takich jak złuszczony nabłonek przedżołądków.

Jednym z ważniejszych czynników wpływający na mikrobiom z punktu widzenia hodowcy jest dieta. Ma ona istotny wpływ na kolonizację i kształtowanie się składu gatunkowego i  ilościowego mikrobiomu w układzie pokarmowym przeżuwaczy, dlatego bardzo ważne jest odpowiednie jej dopasowanie, w zależności od stanu fizjologicznego zwierzęcia czy wieku osobnika. Wykazano, że wszelkie zmiany w diecie mogą wpłynąć na skład mikroorganizmów w układzie pokarmowym, zarówno w zakresie ilościowym jak i jakościowym. Przeżuwacze potrzebują odpowiedniego czasu na przystosowanie się do nowej diety, dlatego jej zmiany nie mogą następować w szybkim czasie. Częste zmiany w sposobie żywienia mogą negatywnie wpłynąć na funkcjonowanie mikroorganizmów w układzie pokarmowym. Konsekwencją nagłej i częstej zmiany diety mogą być straty związane z produkcją zwierzęcą, np. straty polegające na pogorszeniu jakości surowca, wydajności, niższe wskaźniki reprodukcyjne, mogą również przyczyniać się do obniżenia kondycji i nieodwracalnego pogorszenia stanu zdrowia zwierzęcia.

Jako hodowcy i posiadacze przeżuwaczy możemy dość skutecznie manipulować mikrobiomem w układzie pokarmowym poprzez używanie różnorodnych dodatków paszowych, takich jak fermentowane pasze, probiotyki, prebiotyki, synbiotyki a nawet pozostałości produkcji roślinnej.

Autor: Jakub Smoliński

Facebook Comments