Home Aktualności Upowszechnianie ogólnych zasad integrowanej ochrony roślin w Krajowym planie działania na lat 2018-2022
Upowszechnianie ogólnych zasad integrowanej ochrony roślin w Krajowym planie działania na lat 2018-2022

Upowszechnianie ogólnych zasad integrowanej ochrony roślin w Krajowym planie działania na lat 2018-2022

0
0

Upowszechnienie chemicznych środków ochrony roślin daje mylne wrażenie rozwiązania problemu zwalczania organizmów szkodliwych dla roślin. Aktualnie prowadzone są działania w kierunku zabezpieczenia roślin przed negatywnymi aspektami silnych środków ochrony stosowanych przez rolników.

Okazało się, że nadmierne, nie zawsze uzasadnione, stosowanie w produkcji roślinnej chemicznych środków ochrony niesie za sobą wiele niebezpieczeństw, takie jak:

  • presja na środowisko naturalne,
  • ograniczanie bioróżnorodności agrocenoz,
  • pojawianie się organizmów szkodliwych dla roślin odpornych na działanie środków ochrony roślin,
  • pozostawanie środków ochrony roślin w roślinach uprawnych w ilościach, które mogą mieć negatywny wpływ na zdrowie konsumentów.

W związku z pojawieniem się opisanych problemów zrodziła się potrzeba poszukiwania rozwiązań, które:

  • mogłyby zapewnić ochronę upraw przed organizmami szkodliwymi dla roślin na odpowiednim poziomie,
  • pozwoliłyby na zachowanie opłacalności ekonomicznej produkcji rolniczej,
  • umożliwiłyby ograniczenie negatywnych skutków stosowania środków ochrony roślin.

Podstawy integrowanej ochrony roślin

Wymienione potrzeby doprowadziły do opracowania podstaw integrowanej ochrony roślin, definiowanej jako sposób ochrony roślin uprawnych przed organizmami szkodliwymi, polegający na stosowaniu wszystkich dostępnych metod ochrony roślin, w tym przede wszystkim metod niechemicznych, w sposób zmniejszający zagrożenie dla zdrowia ludzi, zwierząt oraz dla środowiska. Ten sposób ochrony roślin tworzony jest w oparciu o wiedzę na temat organizmów szkodliwych dla roślin (w szczególności o ich biologii i szkodliwości). Pozwala to m.in.:

  • określić optymalne terminy koniecznych do podjęcia działań pozwalających zwalczyć konkretne organizmy,
  • oraz wykorzystać naturalne występowanie organizmów pożytecznych, w tym drapieżców i pasożytów organizmów szkodliwych dla roślin.

Wykorzystywanymi w integrowanej ochronie roślin narzędziami, są:

  • metodyki integrowanej ochrony roślin poszczególnych upraw;
  • progi ekonomicznej szkodliwości patogenów, które wskazują na to, kiedy wdrożenie chemicznej ochrony roślin jest uzasadnione ekonomicznie, czyli przy jakiej liczebności organizmu szkodliwego, straty, które może on wywołać, przewyższają koszty jego chemicznego zwalczania,
  • systemy wspomagania decyzji w ochronie roślin, które opierają się na znajomości biologii organizmów szkodliwych, i stanowią podpowiedź co do optymalnego terminu wykonania chemicznych zabiegów ochrony roślin.

Integrowana ochrona roślin stała się kluczem umożliwiającym:

  • ograniczenie stosowania chemicznych środków ochrony roślin do niezbędnego minimum,
  • minimalizację presji na środowisko naturalne,
  • ochronę bioróżnorodności środowiska

Ograniczenie ryzyka związanego ze stosowaniem środków ochrony roślin w latach 2018-2022

Upowszechnianie ogólnych zasad integrowanej ochrony roślin jest kluczowym celem „Krajowego planu działania na rzecz ograniczenia ryzyka związanego ze stosowaniem środków ochrony roślin na lata 2018-2022”, który stanowi nieocenione wsparcie dla krajowych producentów. Stanowi on kontynuację krajowego planu działania na lata 2013-2017. Plan ten koresponduje również z innymi ważnymi dokumentami opracowanymi przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, w tym na rzecz ochrony zapylaczy i rozwoju rolnictwa ekologicznego.

Krajowy plan działania na rzecz ograniczenia ryzyka związanego ze stosowaniem środków ochrony roślin na lata 2018-2022 będzie realizowany we współpracy z:

  • instytutami naukowo-badawczymi,
  • Ośrodkami Doradztwa Rolniczego,
  • służbami podległymi Ministrowi Zdrowia oraz Ministrowi Środowiska.

Tak samo jak w latach minionych, Krajowy plan nie nakłada żadnych obowiązków na rolników czy przedsiębiorców, ale określa zadania dla jednostek administracji publicznej w kontekście ograniczania zagrożeń, które mogą być następstwem stosowania chemicznych zabiegów ochrony roślin. Wskazówki zawarte w planie mają za zadanie pomóc w wytwarzaniu wysokiej jakości żywności, przy zminimalizowaniu negatywnej presji na środowisko naturalne. Ma on pomóc wyprodukować żywność w pełni bezpieczną dla zdrowia konsumenta, co jest niezwykle istotne zarówno w kontekście:

  • ochrony rodzimych konsumentów,
  • realizowanych przez Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi intensywnych działań w kierunku pozyskiwania nowych rynków zbytu.

Priorytety Krajowego planu na lata 2018-2022

Jak już wspomniano, w Krajowym planie działania na lata 2018-2022 skoncentrowano się na upowszechnieniu ogólnych zasad integrowanej ochrony roślin. Ich wdrożenie ma zmniejszyć zależności produkcji roślinnej od preparatów chemicznych i w ostateczności ograniczyć ryzyko związane z ich użyciem.

Identycznie jak w Krajowym planie działania na lata 2013-2017, w nowym dokumencie dużo uwagi poświęca się ochronie owadów zapylających oraz środowiska wodnego.

Co więcej, planowany jest:

  • rozwój monitoringu obecności środków ochrony roślin w wodach powierzchniowych,
  • doskonalenie systemu szkoleń z zakresu ochrony roślin, w tym poprzez opracowanie jednolitych materiałów dydaktycznych,
  • prowadzenie działań na rzecz zapewnienia efektywnej ochrony upraw małoobszarowych oraz ekologicznych.

Platforma sygnalizacji agrofagów

Krajowy plan ograniczający ryzyko wynikające ze stosowania środków ochrony roślin na kolejne lata zawiera również informacje dotyczące rozwoju i doskonalenia Platformy sygnalizacji agrofagów, będącej ważnym narzędziem transferu wiedzy do praktyki. Na Platformie udostępniane będą:

  • aktualne programy ochrony roślin, uwzględniające niechemiczne metody ochrony, metodyki integrowanej ochrony roślin oraz systemy wspomagania decyzji w ochronie roślin,
  • komunikaty prezentujące aktualne, istotne informacje z zakresu ochrony roślin.

Autor: Dr inż. Anna Wilkanowska

Facebook Comments