Home Artykuły Znaczenie składników mineralnych w diecie zwierząt gospodarskich – Potas w diecie krów mlecznych
Znaczenie składników mineralnych w diecie zwierząt gospodarskich – Potas w diecie krów mlecznych

Znaczenie składników mineralnych w diecie zwierząt gospodarskich – Potas w diecie krów mlecznych

0
0

Podstawą żywienia krów mlecznych, jest odpowiednie zbilansowanie dawki pokarmowej. Zaburzenia mineralne w diecie krów mlecznych przyczyniają się do zmniejszenia produkcji mlecznej, rozwoju zaburzeń metabolicznych, a także zmiany w układzie rozrodczym, co powoduje straty ekonomiczne oraz wymusza na gospodarzach wyeliminowanie takich krów ze stada. Dlatego tak ważne jest kontrolowanie poziomu składników mineralnych w diecie zwierząt gospodarskich.

Potas (K)

Potas pełni wiele funkcji fizjologicznych w prawidłowym metabolizmie i homeostazie. Pierwiastek ten jest niezbędny do prawidłowej pracy serca, utrzymuje oraz aktywuje enzymy wewnątrzkomórkowe, zmniejsza kurczliwość mięśni. Potas jest również antagonistą wapnia, oznacza to, że powoduje jego hamowanie lub wzajemne znoszenie działania. Podczas stresu cieplnego zapotrzebowanie na potas u krów mlecznych rośnie ze względu na pocenie się i zmniejszone pobieranie paszy. Wchłanianie potasu odbywa się w całym przewodzie pokarmowym (głównie w jelicie cienkim i okrężnicy), może przekraczać nawet 90%.

Zapotrzebowanie pokarmowe na potas u bydła mlecznego różni się w zależności od fazy laktacji. Poziomy potasu w okresie zasuszenia nie powinny przekroczyć 0.65% suchej masy dawki pokarmowej. Potas jest głównym pierwiastkiem występującym w mleku, około 13% potasu jest wydzielane z mlekiem u krów mlecznych. Stąd wraz z wydajnością krów wzrasta zapotrzebowanie na potas.

Przy zbyt małym pobraniu paszy i występowaniu chorób układu pokarmowego obserwuje się spadek poziomu potasu, szczególnie u krów w wysokiej laktacji. Obniżenie stężenia potasu powoduje: zasadowicę metaboliczną, znaczny stopień odwodnienia, długotrwałą głodówkę, ketozę, cukrzycę, wymioty, biegunkę oraz niedrożność przewodu pokarmowego (przemieszczenie trawieńca, skręt jelit). Aby zapobiec niedoborom potasu szczególną uwagę należy zwrócić na krowy po wycieleniu, czy nie wykazują takich objawów jak drżenia, słabość mięśniowa, a w skrajnym przypadku zaleganie. Niedobory powinny być uzupełniane poprzez dodatek odpowiednich preparatów zawierających potas, w formie preparatów podawanych drogą doustną lub jako wlewy dożwaczowe, leczniczo również dożylnie.

Nadmiar potasu sprzyja występowaniu tężyczki pastwiskowej oraz może wywoływać biegunki, przy skarmianiu dużych ilości pasz bogatych w potas. Dodatkowo wzrost stężenia potasu powoduje: kwasicę metaboliczną, zaburzenia czynnościowe nerek, cukrzycę, niedrożność cewki moczowej, ostrą niewydolność nerek, wysoki stopień odwodnienia, a także hemolizę. Dieta zasadowa oraz wysoki poziom wapnia i potasu w dawce pokarmowej podczas zasuszenia są głównymi czynnikami występowania porażenia poporodowego i hipokalcemii. Przyczyny tych zdarzeń to nieprawidłowy stosunek wapnia i fosforu oraz zaburzony bilans kwasowo – zasadowy jonów Na+, K+ i Cl. Nadmiar potasu u bydła obserwuje się przy karmieniu dużą ilością roślin okopowych bogatych w ten pierwiastek. Częste nawożenie pól gnojowicą bogatą w potas może znacząco podnieść poziom potasu w paszach objętościowych.

Autor: Agnieszka Erlekampf

SKN Żywienia Zwierząt, Uniwersytet Przyrodniczy we Wrocławiu

Opiekun: mgr inż. Martyna Wilk

Facebook Comments