Home Artykuły Żywienie krów mlecznych a mastitis
Żywienie krów mlecznych a mastitis

Żywienie krów mlecznych a mastitis

0
0

Mastitis, czyli zapalenie wymienia jest jednym z najczęstszych i najbardziej kosztownych schorzeń występujących u krów mlecznych. W ostatnich latach obserwuje się trend spadkowy w liczbie przypadków mastitis, jednakże schorzenie to nadal pojawia się u około 35% zwierząt. Na pojawienie się stanu zapalnego wymienia wpływa wiele czynników takich jak: niewłaściwa higiena ściółki, źle zaprojektowany lub utrzymywany sprzęt do dojenia, patogeny środowiskowe i cechy osobnicze krów.

Bezpośrednim skutkiem ekonomicznym wystąpienia mastitis jest obniżenie ilości i jakości mleka, zwiększenie kosztów leczenia weterynaryjnego, odrzucenie mleka przez mleczarnie oraz kary za przekroczenie poziomu liczby komórek somatycznych (LKS).

Główną przyczyną większości chorób metabolicznych jest utrata apetytu i związany z nią ujemny bilans energii. Choroby metaboliczne (ketoza, kwasica) zmniejszają odporność krów na infekcje i zwiększają prawdopodobieństwo zapadania na mastitis. Krowy chorujące na zaleganie poporodowe czy ketozę narażone są na odpowiednio 8 i 3,5 razy większe ryzyko wystąpienia mastitis niż krowy zdrowe. Większość nowych przypadków mastitis dotyczy krów w okresie zasuszenia (dwa pierwsze tygodnie i dwa ostatnie tygodnie przed porodem) oraz krów w pierwszych tygodniach laktacji. W okresie okołoporodowym apetyt krowy pogarsza się, znaczny wpływ na to zjawisko ma żywienie w okresie zasuszenia. Już kilka dni przed porodem krowa rozpoczyna sekrecję siary do gruczołu mlekowego. Następująca po tym wysoka produkcja mleka jest dużym obciążeniem dla organizmu krowy. Zapasy składników pokarmowych magazynowane w organizmie zmniejszają się, a słaby apetyt nie pozwala na ich odnowienie.

Niewłaściwe żywienie może w konsekwencji doprowadzić do dysfunkcji systemu odpornościowego, przez co zwierzęta stają się podatne na infekcje, w tym zapalenie gruczołu mlekowego. W sytuacji obniżenia odporności, chore zwierzęta trudniej leczyć, a przedłużający się okres trwania infekcji stwarza ryzyko obniżenia płodności oraz może doprowadzi do zwiększonego brakowania zwierząt.

Podstawą profilaktyki żywieniowej mastitis jest unikanie błędów żywieniowych, zwłaszcza w okresie przejściowym, tj. od trzeciego tygodnia przed porodem do trzeciego tygodnia laktacji. Profilaktyka mastitis powinna polegać na uzupełnieniu niedoborów istotnych składników pokarmowych oraz na żywieniu, które spowoduje zwiększenie pobierania paszy. Szczególnie należy zwrócić uwagę na znaczenie składników pobieranych w dawce pokarmowej, takich jak witamina E, witamina A, β-karoten, selen, cynk i miedź. Ich niedobory w istotny sposób zmniejszają zdolności układu immunologicznego do walki z bakteriami patogennymi.

W profilaktyce mastitis największą rolę odgrywa hodowca – opiekun zwierząt, który powinien zapewnić im odpowiednie warunki środowiskowe oraz wysokiej jakości żywienie. Na rynku paszowym występuje wiele pasz pełnoporcjowych, mieszanek mineralno-witaminowych lub premiksów czy lizawek które pomogą niedoświadczonym hodowcom sprostać wzrastającym potrzebom krów wysokomlecznych. Specjalistyczne produkty żywieniowe wzbogacone w żywe kultury drożdży działają stabilizująco na środowisko żwacza i stwarzają korzystne warunki dla bakterii rozkładających włókno surowe. W praktyce przekłada się to na lepsze wykorzystanie pasz objętościowych, zapobiega występowaniu chorób metabolicznych i problemów z racicami. Mieszanka minerałów w formie chelatowej oraz duża dawka witamin gwarantuje wysoką odporność zwierząt na patogeny środowiskowe.

Autor: Martyna Wilk

Facebook Comments